Barfield: The making of meaning II

Podejście poety do terminu to podejście twórcy. I w tym tworzeniu terminów - nie ważne, czy rezultat tego procesu będzie trwały czy chwilowy - możemy dostrzec samą istotę poetyczności. Gdy staramy się zgłębić genezę znaczenia - być niejako jednością z poetą, zanim termin został stworzony - zstępujemy wraz z Faustem w domenę Matek; sięgamy do źródeł i prądów Stawania się. 

Dlatego krytyka, o ile w ogóle ma sens, powinna być rodzajem akuszerstwa - rzecz jasna, nie w ujęciu sokratejskim, lecz retrospektywnym. Powinna próbować odmienić stan umysłu odbiorców, kierując ich od pełnej podziwu kontemplacji niewytłumaczalnego rezultatu ku czemuś w rodzaju współodczuwania, udziału w procesie. I w poezji, o ile chodzi o jej aspekt semantyczny, pomijając dramatyczny, uczuciowy czy muzyczny, ten proces jest procesem tworzenia znaczenia. Która więc odmiana krytyki będzie dyletantyzmem: ta próbująca poznać, poprzez towarzyszenie, proces poetycki jako taki, czy ta postulująca dokładność, która potrafi jedynie błąkać się bez celu z rękami w kieszeniach, czekając aż noworodek zostanie pięknie umyty i wytarty, przygotowany do inspekcji? 

Niezmierzone są tajemnice, ukryte w znaczeniach poszczególnych słów - choć nie sugeruję, że medytacja nad takimi znaczeniami jest jedyną drogą dojścia do nich. Tym nie mniej, o ile dwie świadomości się różnią jakościowo, a nie tylko stopniem względnej jasności, kwestia współodczuwania zawsze zostanie zawężona do kwestii znaczenia jednego lub więcej fundamentalnych słów. [...] 

Lecz jeżeli te słowa są rzeczywiście nieprzekładalne, jeżeli rzeczywiście nie da się zasypać tej przepaści, nasuwa się pytanie: jaki jest sens mówienia o tym? Odpowiedź jest taka, że znaczenie tych słów - jak każde obce znaczenie - nie jest wyrażalne za pomocą definicji i analogii (w sposób prozaiczny), lecz jest wyrażalne pośrednio za pomocą metafory i porównania (w sposób poetycki). Można powiedzieć, że znaczenie jest sugerowalne: bowiem znaczenie jako takie nigdy nie może być przekazane jednej osobie przez drugą - słowa to nie butelki - każdy musi intuicyjnie dojść do znaczenia samodzielnie, a funkcją poetyki jest pośredniczenie w tej pracy intuicji poprzez podsuwanie stosownych podpowiedzi.

Owen Bafield, The making of meaning (II), [w:] Poetic diction. A study on Meaning, s. 132 - 133

The poet's relation to terms is that of maker. And it is in this making of terms - whether the results are to be durable or fleeting - that we can divine the very poetic itself. When we strive to contemplate the genesis of meaning - to be one with the poet, as it were, while the term is still uncreated - then we have descended with Faust into the realm of the Mothers; then we are drinking of the springs and freshets of Becoming. 

Surely, if criticism is anything worth while, it must be a sort of midwifery - not, of course, i the Socratic sense, but retrospectively. It must try to alter the state of mind of the artist's audience, from mere wondering contemplation of an inexplicable result, towards something more like sympathetic participation in a process. And in poetry, as far as  it is merely semantic, and not dramatic, or sentimental, or musical - this process is the making of meaning. What kind of criticism, then, is dilettante: that which attempts to know, by sharing in, the poetic process itself, or the fastidious sort which can only moon aimlessly with its hand in its pocket, till the infant is nicely washed and dried and ready for inspection? 

There is really no end to the secrets hidden behind the meanings of single words - though I do not suggest that meditation on such meanings is the only way to come by them. Nevertheless, wherever two consciousnesses differ, as it were, in kind, and not merely in relative lucidity - there the problem of sympathy can always be narrowed down to the problem of the meaning of some one or more fundamental words. [...] 

But if these words are really untranslatable, if the gulf is truly unbridgeable, it will be said - what is the use of talking about them? The answer to this is the meaning of such words - like all strange meaning - while not expressible in definitions and the like (the prosaic), is indirectly expressible in metaphor and simile (the poetic). That is to say, it is suggestible; for meaning itself can never be conveyed from one person to another; words are not bottles; every individual must intuit meaning for himself, and the function of the poetic is to mediate such intuition by suitable suggestion.

Barfield: Poetry and Science

Tak naprawdę nie ma żadnej różnicy między Poezją a Nauką, jako sposobami poznania. Jest tylko różnica między złą poezją a złą nauką. [...] 

Jeśli musimy mieć fundamentalną dychotomię, o ileż bardziej zbliżone do rzeczywistości jest (chociaż nawet to będzie, ściśle mówiąc, raczej podział funkcji niż osoby) oddzielić człowieka jako "znacza" od człowieka w jego innej dyspozycji jako "działacza". W ten sposób dojdziemy do tego, że jako "znacz" człowiek poznaje dzięki wewnętrznej interakcji w nim pierwiastku poetyckiego i logicznego, i wówczas znów możemy wprowadzić podział zgodnie z tym, który z tych pierwiastków dominuje. Nadmiernie wybujały pierwiastek poetycki da nam mistyka lub szaleńca, zupełnie niezdolnego do postrzegania obiektów percepcji jako rzeczywistych - istotę wciąż spoczywającą na łonie bogów lub demonów - człowieka w załążku, który jeszcze nie objął pełni swego człowieczeństwa. Lecz jeżeli bierny, logiczny, prozaiczny pierwiastek weźmie górę, człowiek stanie się - kim? - kolekcjonerem, osobą, która nie potrafi dostrzeć czegokolwiek poza obiektem percepcji. I tutaj dopiero ukazuje się rzeczywista różnica między poetą a naukowcem, a raczej między wierszokletą a pedantem. Jeżeli bowiem kolekcjoner rozwinie zainteresowania artystyczne lub literackie, zostanie koneserem, czyli będzie kolekcjonował objets d'art lub wytworne uczucia i wspomnienia. Jeżeli zaś jego interesy są naukowe, będzie gromadził fakty i prawdopodobnie poświęci temu całe swoje życie pod akompaniament solennych przestrog, by nie wyciągać "pochopnych wniosków".

Really, there is no distinction between Poetry and Science, as kinds of knowing, at all. There is only a distinction between bad poetry and bad science. [...] 

If we must have a fundamental dichotomy, how much more real it is (though even this is properly a division of function rather than of person) to divide man as knower from man in his other capacity as doer. Then, as knower, we shall find that he always knows by the interaction within himself of these poetic and logistic principles; and so we can divide him again, according to which of the principles predominates. If the poetic is unduly ascendant, behold the mystic or the madman, unable to grasp the reality of percepts at all - a being still resting, as it were, in the bosom of gods or demons - not yet man, man in the fullness of his stature, at all. But if the passive, logistic, prosaic principle predominates, then the man becomes - what? the collector, the man who cannot grasp the reality of anything but percepts. And here at last a real distinction between poet and scientist, or rather between poetaster and pedant, does arise. For if the 'collector's' interests happen to be artistic or literary, he will be the connoisseur, that is, he will collect either objets d'art or elegant sensations and memories. But if they are scientific, he will collect - data; will, in fact, probably go on doing so all his life, to the tune of solemn warnings against the formation of 'premature syntheses'. 

Owen Barfield, Poetic diction: a Study in meaning

Barfield: The making of meaning

Każdy porządny drogowskaz powinien od czasu do czasu chodzić drogą, którą wskazuje.

In this chapter I have taken only one English word and one no richer in itself than a thousand others. Yet it serves well enough to show how the man of today, overburdened with self-consciousness, lonely, insulated from Reality by his shadowy, abstract thoughts, and ever on the verge of the awful maelstrom of his own fantastic dreams, has among his other compensations these lovely ancestral words, embalming the souls of many poets dead and gone and the souls of many common men. If he is a poet, he may rise for a moment on Shakespeare's shoulders - if he is a lover, then, certainly, there are no more philtres, but he has his four magical black squiggles wherein the past is bottled, like an Arabian Genie, in the dark. Let him only find the secret, and there, lying on the page, their printed silence will be green with moss; it will crumble slowly even while it whispers with the thunder of primeval avalanches. 'Le mot', murmured Victor Hugo... 'tantot comme un passant mysterieeux de l'ame, tantot comme un polype noir de l'ocean pense....'

Owen Barfield, Poetic diction: A study in meaning.